Σχέδια Μαθήματος

Τίτλος μαθήματος:

Ψηφιακή ευημερία και υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας (Living Lab)

Λογιστικά

-            Θέμα/Τάξη/Ομάδα: Κοινωνικές επιστήμες / Αγωγή του πολίτη – Γυμνάσιο (ηλικίες 13–15)

-            Ημερομηνία & Διάρκεια: 100 λεπτά

-            Όνομα εκπαιδευτικού: 

Μαθησιακοί στόχοι

Μέχρι το τέλος του μαθήματος, οι μαθητές θα είναι σε θέση να:

-            Να εξηγούν τις βασικές αρχές της ψηφιακής ευημερίας.

-            Να αναλύουν ζητήματα όπως η ισορροπία του χρόνου που περνούν μπροστά στην οθόνη, η ασφάλεια στον κυβερνοχώρο και η ψηφιακή ένταξη.

-            Εξηγούν γιατί η υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας είναι απαραίτητη για τα άτομα και την κοινωνία.

-            Να αναπτύξουν δεξιότητες κριτικής σκέψης, επιχειρηματολογίας και συζήτησης.

-            Συμμετέχουν με σεβασμό σε δημοκρατικό διάλογο και να προτείνουν λύσεις Living Lab.

Κριτήρια επιτυχίας

Οι μαθητές μπορούν:

-            Να περιγράψουν τουλάχιστον τρία στοιχεία της ψηφιακής ευημερίας.

-            Να εξηγήσουν πώς οι ψηφιακές συνήθειες επηρεάζουν την υγεία, τη μάθηση και τις σχέσεις.

-            Να παρουσιάζουν σαφή, τεκμηριωμένα επιχειρήματα σε μια συζήτηση.

-            Να προτείνουν ρεαλιστικές λύσεις ψηφιακής ευημερίας για το σχολείο τους.

Βασικό περιεχόμενο και πόροι

-            Σύμφωνα με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs):

o   ΣΒΑ 3 – Ευημερία

o   ΣΒΑ 4 – Ποιοτική εκπαίδευση

o   ΣΒΑ 9 – Καινοτομία

o   (Προαιρετικά) ΣΒΑ 11 – Βιώσιμες κοινότητες

o   (Προαιρετικά) ΣΒΑ 12 – Υπεύθυνη κατανάλωση

-            Υποστηρίζει τις αξίες της ΕΕ: ανθρώπινη αξιοπρέπεια, ισότητα, ένταξη, ψηφιακή ιθαγένεια.

-            Λέξεις-κλειδιά: ψηφιακή ευημερία, ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, χρόνος χρήσης οθόνης, ένταξη, ψηφιακή παιδεία, ΣΒΑ

-            Πόροι: αφίσες, μαρκαδόροι, βίντεο, πύλες ψηφιακής ασφάλειας της ΕΕ, κριτήρια αξιολόγησης συζήτησης

Μέθοδοι & Ομαδοποίηση

-            Μέθοδοι: έρευνα, συνεργατική εργασία, συζήτηση, αναστοχασμός

-            Ομαδοποίηση: όλη η τάξη, μικρές ομάδες, ομάδες συζήτησης

Ροή μαθήματος
 (5 βήματα)

Παρατήρηση — έρευνα — στοχασμός — δημιουργία — αναστοχασμός.

Περιγραφή

1. Εισαγωγή

Ενεργοποιήστε τις προηγούμενες γνώσεις, ορίστε την ψηφιακή ευημερία και παρουσιάστε τους ΣΒΑ που σχετίζονται με τη χρήση της τεχνολογίας (ΣΒΑ 3, ΣΒΑ 4, ΣΒΑ 9). Ο εκπαιδευτικός προτρέπει τη συζήτηση χρησιμοποιώντας ερωτήσεις όπως:

-            «Τι σημαίνει για εσάς η υγιής χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας;»

-            «Πότε μπορεί η χρήση της τεχνολογίας να γίνει επιβλαβής;»

-            «Πώς σχετίζεται η ψηφιακή ευημερία με την καθημερινή σας σχολική ζωή;»

Συνδέστε την ψηφιακή ευημερία με τα ψηφιακά δικαιώματα της ΕΕ, την ασφάλεια και την υπεύθυνη ιθαγένεια.

2. Παρουσίαση/Έρευνα

Παρουσιάστε τις βασικές αρχές της ψηφιακής ευεξίας:

-            υγιής ισορροπία στον χρόνο χρήσης οθόνης

-            ασφάλεια και προστασία της ιδιωτικής ζωής στο διαδίκτυο

-            πρόληψη του διαδικτυακού εκφοβισμού

-            ψηφιακή παιδεία και αξιολόγηση πληροφοριών

-            ένταξη και ίση πρόσβαση

Χρησιμοποιήστε οπτικό υλικό, ενημερωτικά γραφήματα ή σύντομα βίντεο για την ψηφιακή ευεξία.
Ενθαρρύνετε τους μαθητές να μοιραστούν προσωπικά παραδείγματα τόσο θετικών όσο και αρνητικών ψηφιακών συνηθειών.

3. Εφαρμογή/Πρακτική

Οι ομάδες σχεδιάζουν αφίσες ή διαφάνειες που εντοπίζουν βασικές προκλήσεις ψηφιακής ευημερίας στο σχολείο/την κοινότητά τους και προτείνουν λύσεις που συνάδουν με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDG), όπως:

-            διαλείμματα ψηφιακής αποτοξίνωσης

-            συστήματα αλληλοϋποστήριξης

-            εκστρατεία πρόληψης του διαδικτυακού εκφοβισμού

-            οδηγίες για ασφαλή πλοήγηση

-            πρωτοβουλίες για την ψηφιακή πρόσβαση χωρίς αποκλεισμούς

Ο εκπαιδευτικός περιφέρεται στην τάξη για να προσφέρει καθοδήγηση και να διασφαλίσει τη συνεργασία.

4. Εξατομίκευση και ενσωμάτωση

-            Οι μαθητές προετοιμάζουν επιχειρήματα και συμμετέχουν σε μια δομημένη συζήτηση σχετικά με ερωτήματα όπως: «Η τεχνολογία βελτιώνει ή βλάπτει την ευημερία των μαθητών;»

-            Οι ομάδες παρουσιάζουν επιχειρήματα, απαντούν σε αντιρρήσεις και αξιολογούν ιδέες χρησιμοποιώντας στοιχεία από τη δραστηριότητα έρευνας.
Η συζήτηση αντανακλά τη δημοκρατική συμμετοχή, τον σεβασμό και την κριτική σκέψη.

5. Ανασκόπηση και αξιολόγηση

-            Οι μαθητές αναστοχάζονται τη μάθησή τους και συνδέουν την ψηφιακή ευημερία με τη δική τους ζωή, τις κοινότητές τους και τις ευθύνες τους ως ψηφιακοί πολίτες.

-            Ο εκπαιδευτικός ενισχύει τις συνδέσεις με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs), τις αξίες της ΕΕ (ασφάλεια, αξιοπρέπεια, ένταξη) και τις βιώσιμες ψηφιακές συνήθειες.

Αξιολόγηση

Διαμορφωτική αξιολόγηση:

-            Παρατηρήσεις σχετικά με τη συνεργασία

-            Ποιότητα των απαντήσεων στις ερωτήσεις

-            Συμμετοχή στη συζήτηση και τον διάλογο

-            Κατάλληλη χρήση των εννοιών της ψηφιακής ευημερίας

Συνολική αξιολόγηση

-            Αξιολόγηση αφισών/διαφανειών με τη χρήση κριτηρίων αξιολόγησης

-            Απόδοση στη συζήτηση (σαφήνεια, ομαδική εργασία, χρήση τεκμηρίων)

-            Ακρίβεια και σκοπιμότητα των προτάσεων λύσεων του Living Lab

Αυτοαξιολόγηση / Αξιολόγηση από ομοτίμους:

Οι φοιτητές συμπληρώνουν ένα φύλλο αναστοχασμού στο οποίο αναφέρουν:

-            την προσωπική συμβολή στις ομαδικές εργασίες

-            ομαδική εργασία και επικοινωνία

-            κατανόηση της ψηφιακής ευημερίας και των σχετικών Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης

-            δυνατά σημεία και τομείς που χρήζουν βελτίωσης

Διαφοροποίηση και ένταξη

-            Υποστηρικτικό υλικό: λίστες λεξιλογίου, εισαγωγικές φράσεις, απλοποιημένοι ορισμοί ψηφιακών όρων

-            Επεκτάσεις: οι μαθητές αναλαμβάνουν ρόλους συντονιστών συζητήσεων, ερευνητών ή ηγετών συζητήσεων

-            Προσβασιμότητα: εργαλεία μετάφρασης, πολυτροπικά υλικά (οπτικά, ακουστικά, γραπτά), ψηφιακοί γραφικοί οργανωτές

-            Ομάδες χωρίς αποκλεισμούς: ομάδες μεικτών ικανοτήτων για να εξασφαλιστεί η αλληλοϋποστήριξη και η ισορροπία ρόλων

Εργασία για το σπίτι / Επέκταση (προαιρετικό)

Επιλέξτε ένα:

-            Γράψτε μια ανάρτηση σε blog ή ένα δοκίμιο:

-            «Πώς μπορούν οι μαθητές να βελτιώσουν την ψηφιακή ευημερία στα σχολεία τους;»

-            Δημιουργήστε μια ψηφιακή αφίσα ή ένα βίντεο ευαισθητοποίησης που προωθεί την ασφαλή και υγιή χρήση της τεχνολογίας.

-            Πάρτε συνέντευξη από ένα μέλος της οικογένειάς σας σχετικά με τις ψηφιακές του συνήθειες και συγκρίνετέ τις με τις δικές σας.

Σημειώσεις / Συμβουλές /  Αναστοχασμός

-            Ενθαρρύνετε την επικοινωνία με σεβασμό, την ενσυναίσθηση και την ασφαλή συμπεριφορά στο διαδίκτυο κατά τη διάρκεια των συζητήσεων.

-            Αξιολογήστε τη συμμετοχή και τις απαντήσεις των μαθητών για να βελτιώσετε τους μελλοντικούς κύκλους του Living Lab.

-            Προσαρμόστε τις εργασίες ανάλογα με τις ψηφιακές συνήθειες, τις ανάγκες και την πρόσβαση των μαθητών στην τεχνολογία.

-            Τονίστε τις συνδέσεις μεταξύ των προσωπικών ψηφιακών επιλογών και των ευρύτερων στόχων των SDG.