Εκπαιδευτικό Υλικό

Αν και η ΕΕ ως οντότητα δεν έχει εμπλακεί σχεδόν καθόλου στρατιωτικά ή πολιτικά σε καμία σημαντική ένοπλη σύγκρουση από την ίδρυσή της, τα τελευταία χρόνια έχουν επαναφέρει το θέμα του πολέμου στο επίκεντρο της ΕΕ:

• Οι πρόσφατες στρατιωτικές συγκρούσεις εντός της ευρωπαϊκής περιοχής, αλλά και εκτός αυτής, έχουν θέσει την ΕΕ σε κρίσιμη θέση, προκαλώντας την να αναλάβει πιο αποφασιστικό ρόλο στη διαχείριση γεωπολιτικών κρίσεων μεγάλης κλίμακας. 

• Αν και η ΕΕ δεν αποτελεί στρατιωτική συμμαχία, αναμένεται να ανταποκρίνεται σε παραβιάσεις της ασφάλειας και να ενεργεί σύμφωνα με τον ρόλο της ως προωθητή της ειρήνης και της σταθερότητας. 

Ταυτόχρονα, η ΕΕ συνδέεται με παγκόσμιες δεσμεύσεις: Από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, τα 23 ανήκουν στο ΝΑΤΟ. Η ΕΕ και το ΝΑΤΟ έχουν αναγνωρίσει επίσημα η μία την άλλη ως στρατηγικούς εταίρους με κοινά συμφέροντα και αξίες. Ως αποτέλεσμα, η στενή συνεργασία της ΕΕ με το ΝΑΤΟ επηρεάζει τη στάση της σε συγκρούσεις και τις σχέσεις της με αντίπαλες δυνάμεις. 

→ Αυτό έχει γίνει πιο εμφανές σε πρόσφατες συγκρούσεις σε περιοχές σε όλο τον κόσμο, στις οποίες εμπλέκονται η Ουκρανία, η Ρωσία, το Ισραήλ, η Παλαιστίνη, το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Το τρέχον πολιτικό κλίμα, με τις αλλαγές στην εξωτερική πολιτική και τις συμμαχίες των ΗΠΑ έναντι των ευρωπαίων εταίρων τους (όπως η απειλή να πάρουν τη Γροιλανδία από τη Δανία, μεταξύ άλλων), έχει αποσταθεροποιήσει και αναδιαμορφώσει τις διεθνείς σχέσεις.

Εν τω μεταξύ, η αξιοπιστία των παραδοσιακών συμμάχων έχει τεθεί υπό αμφισβήτηση, καθώς οι αυξανόμενες παγκόσμιες εντάσεις και οι τρέχουσες συγκρούσεις έχουν δημιουργήσει αβεβαιότητα μεταξύ των πολιτών της ΕΕ. 

Η παρούσα συγκυρία απαιτεί μεγαλύτερη στρατιωτική εμπλοκή ή αποστασιοποίηση από οποιαδήποτε μορφή συμμετοχής που θα μετέτρεπε την ΕΕ από ένα ειρηνευτικό εγχείρημα σε στρατιωτική οντότητα; 

Σε αυτό το πλαίσιο, η θεμελιώδης αποστολή της ΕΕ ως ειρηνευτικού εγχειρήματος τίθεται πλέον υπό αμφισβήτηση.