Ders Planları

Ders Başlığı:

Sürdürülebilir Beslenme Alışkanlıkları ve SKA Eylemi: Atığı Azaltmak (Yaşayan Laboratuvar)

Düzenleme

-            Ders/Sınıf/Grup: Sosyal Bilgiler / Vatandaşlık Eğitimi – Ortaokul (13-15 yaş)

-            Tarih ve Süre: 100 dakika

-            Öğretmenin adı: 

Öğrenme Hedefleri

Dersin sonunda öğrenciler şunları yapabilecek:

-            Gıda israfının çevre ve toplum için neden zararlı olduğunu açıklamak.

-            Araştırma yoluyla okuldaki gıda israfı sorunlarını belirlemek.

-            Tartışmada görüşleri kanıtlarla savunmak.

-            Sürdürülebilirliği geliştirmek için SKA'larla uyumlu çözümler önermek.

-            Saygılı ve demokratik bir diyaloğa katılmak.

Başarı Ölçütleri

Öğrenciler şunları yapabilir:

-            Gıda israfının en az üç nedenini/sonucunu anlatmak

-            Kendi okullarından örnekler vermek

-            Kanıta dayalı savlar sunmak

-            Gerçekçi Yaşayan Laboratuvar çözümleri tasarlamak

Temel İçerik ve Kaynaklar

-            SKA'lar: 2, 12, 13

-            AB değerleri: sürdürülebilirlik, katılım, sorumluluk

-            Anahtar sözcükler: gıda israfı, sürdürülebilirlik, karbon ayak izi, sorumlu tüketim

-            Kaynaklar: posterler, markerlar, SKA videoları, AB sürdürülebilirlik kaynakları

Yöntemler ve Gruplama

-            Yöntemler: inceleme, birlikte çalışma, tartışma, değerlendirme

-            Gruplama: tüm sınıf, küçük gruplar, tartışma takımları

Ders Akışı
 (5 adım)

Observe—inquire—contemplate—create—reflect.

Açıklama

1. Giriş

Öğretmen, öğrencilerden günlük dijital alışkanlıkları ve deneyimleri üzerine düşünmelerini isteyerek ön bilgileri harekete geçirir.

Öğrenciler birlikte «dijital iyi olma hâlinin» ne anlama gelebileceğini ve okul hayatında neden önemli olduğunu belirler.

Temel adımlar:

-            Dijital iyi olma hâlini öğrencilerin anlayacağı bir dille tanımlayın.

-            Teknoloji kullanımıyla ilgili SKA'ları tanıtın:

SKA 3 – Sağlık ve Kaliteli Yaşam

SKA 4 – Nitelikli Eğitim

SKA 9 – Sanayi, Yenilikçilik ve Altyapı

-            Öğretmen şu gibi sorularla sohbeti başlatır:

«Sağlıklı dijital kullanım senin için ne demek?»

«Teknoloji kullanımı ne zaman zararlı hâle gelebilir?»

«Dijital iyi olma hâlinin günlük okul hayatınla ilgisi nedir?»

Konuyu AB dijital hakları, çevrimiçi güvenlik kuralları ve sorumlu dijital vatandaşlıkla ilişkilendirin

2. Sunum / İnceleme

Öğretmen dijital iyi olma hâlinin temel ilkelerini görseller, slaytlar ya da kısa bir videoyla sunar.

Öğrenciler gerçek hayattan senaryoları inceler ve iyi olma hâllerini destekleyen ya da zedeleyen dijital alışkanlıkları konuşur.

Tanıtılan temel kavramlar:

-            Sağlıklı ekran süresi dengesi

-            Çevrimiçi güvenlik ve mahremiyet

-            Siber zorbalığın önlenmesi

-            Dijital okuryazarlık ve bilgiyi değerlendirme

-            Kapsayıcılık ve teknolojiye eşit erişim

İnceleme etkinliği:

Öğrenciler hem olumlu hem zorlayıcı dijital deneyimlerinden örnekler paylaşır.

İkililer şu gibi yönlendirici soruları yanıtlar:

-            «Hangi dijital davranışlar strese ya da dikkat dağınıklığına yol açıyor?»

-            «Çevrimiçi ortamda kimler daha çok risk altında olabilir?»

Öğretmen, Yaşayan Laboratuvar etkinliğinde kullanmak üzere ortaya çıkan sorunları not eder.

3. Uygulama

Öğrenciler küçük gruplar hâlinde çalışarak okullarındaki ya da topluluklarındaki temel dijital iyi olma hâli sorunlarını belirleyen posterler ya da dijital slaytlar tasarlar.

Öğrencilerin olası çözümleri:

-            Okul gününde dijital mola araları

-            Akranların yürüttüğü dijital destek ya da «Teknoloji Arkadaşı» sistemi

-            Siber zorbalığı önleme kampanyası

-            Okul genelinde güvenli internet kullanımı kuralları

-            Kapsayıcı erişim programları (örneğin cihaz paylaşımı, bilişim destek saatleri)

Öğretmenin rolü:

-            Gruplar arasında dolaşmak, sohbetleri yönlendirmek, grup rollerini desteklemek, sözcük desteği vermek ve işbirliğini sağlamak.

4. Bireyselleştirme ve Bütünleştirme

-            Sınıf, eleştirel düşünme ve demokratik katılım becerilerini geliştirmek için düzenli bir tartışmaya katılır.

-            Tartışma sorusu örneği: «Teknoloji öğrencilerin iyi olma hâlini geliştiriyor mu, zedeliyor mu?»

-            İşleyiş: Takımlar, inceleme sırasında topladıkları kanıtlara dayanan savlar hazırlar. Öğrenciler açılış konuşmalarını yapar, karşı savları yanıtlar ve açık bir tartışmaya katılır. Öğretmen saygının, dinlemenin, kanıta dayalı akıl yürütmenin ve güvenli iletişimin önemini öne çıkarır.

-            Bu etkinlik, gerçek sorunların çözümlenmesini ve önerilen çözümler üzerine eleştirel düşünmeyi özendirerek Yaşayan Laboratuvar yaklaşımını işin içine katar.

5.Review & Evaluation

Öğrenciler öğrendikleri üzerine hem bireysel hem grup olarak düşünür.

Dijital iyi olma hâli kavramlarını kendi hayatlarıyla, toplulukla ve dijital vatandaş olarak sorumluluklarıyla ilişkilendirirler.

Sohbet soruları:

-            «Bugün hangi yeni fikirleri öğrendin?»

-            «Okulumuz daha sağlıklı dijital alışkanlıkları nasıl destekleyebilir?»

-            «Dijital iyi olma hâliyle en çok hangi SKA'lar bağlantılı?»

Öğretmen temel mesajları özetler, güvenli ve dengeli dijital kullanımın önemini vurgular ve bu uygulamaları SKA'larla ve güvenlik, insan onuru, kapsayıcılık ve sorumlu katılım gibi AB değerleriyle ilişkilendirir.

Değerlendirme

Biçimlendirici değerlendirme:

Öğretmen şunları gözlemler:

-            Grup işbirliği

-            İnceleme yanıtlarının niteliği

-            Tüm sınıfla yapılan sohbetlere ve tartışmaya katılım

-            Dijital iyi olma hâli kavramlarının doğru kullanımı

Özet değerlendirme:

Şunlara dayanarak:

-            Posterin/slaydın niteliği (açıklık, doğruluk, uygulanabilirlik, SKA uyumu)

-            Tartışmadaki performans (kanıt kullanımı, ekip çalışması, açıklık)

-            Yaşayan Laboratuvar önerilerinin niteliği ve özgünlüğü

Öz ve Akran Değerlendirmesi:

-            Öğrenciler şunları ele alan bir değerlendirme föyü doldurur:

-            Grup çalışmasına kişisel katkı

-            İletişim ve ekip çalışması becerileri

-            Dijital iyi olma hâlinin ve ilgili SKA'ların anlaşılması

-            Güçlü yanlar ve geliştirilmesi gereken alanlar

Farklılaştırma ve Kapsayıcılık

-            Destekler: sözcük listeleri, cümle başlangıçları, dijital terimlerin sadeleştirilmiş tanımları

-            Ek roller: öğrenciler tartışma yöneticisi, dijital araştırmacı ya da sunum yapan olabilir

-            Erişilebilirlik araçları: çeviri uygulamaları, görsel destekler, ses seçenekleri, şemalar

-            Farklı düzeylerden öğrencilerin bir arada olduğu gruplar: akran desteğini ve dengeli sorumlulukları sağlar

Ev ödevi / İleri çalışma (isteğe bağlı)

Birini seçin:

-            Kısa bir blog yazısı ya da kompozisyon yazın:

-            «Öğrenciler okullarında dijital iyi olma hâlini nasıl geliştirebilir?»

-            Güvenli ve sağlıklı teknoloji kullanımını destekleyen dijital bir poster ya da farkındalık videosu hazırlayın.

-            Bir aile üyesiyle dijital alışkanlıkları üzerine söyleşi yapın ve kendi alışkanlıklarınızla karşılaştırın.

Notlar / İpuçları / Değerlendirme

-            Her zaman saygılı iletişimi, empatiyi ve güvenli çevrimiçi davranışı özendirin.

-            Gelecekteki Yaşayan Laboratuvar turlarını geliştirmek için öğrencilerin katılımını ve yanıtlarını gözden geçirin.

-            Görevleri öğrencilerin dijital alışkanlıklarına, ihtiyaçlarına ve erişim düzeylerine göre ayarlayın.

-            Bireysel dijital seçimler, AB değerleri ve SKA'lar arasındaki bağları öne çıkarın.